Bank Cheque : ಚೆಕ್‌ ನಲ್ಲಿ ಅಮೌಂಟ್ ಬರೆದ ಮೇಲೆ ‘Only’ ಅಂತ ಏಕೆ ಬರೀತಾರೆ? ಇದರ ಹಿಂದಿರೋ ಸೀಕ್ರೆಟ್ ಗೊತ್ತಾದ್ರೆ ಶಾಕ್ ಆಗ್ತೀರಾ!

ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಫೋನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಾಡುವ ಇಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲೂ, ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿಗಳ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ವಹಿವಾಟಿಗೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಚೆಕ್‌ಗಳೇ (Bank Cheque) ಮೊದಲ ಆಯ್ಕೆ. ಆದರೆ ಚೆಕ್ ಬರೆಯುವಾಗ ನೀವೆಂದಾದರೂ ಒಂದು ವಿಷಯ ಯೋಚಿಸಿದ್ದೀರಾ? ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಹಣದ ಮೊತ್ತ ಬರೆದ ನಂತರ ‘Only’ ಅಥವಾ ‘ಮಾತ್ರ’ ಎಂದು ಬರೆಯೋದನ್ನು ಮರೆಯೋದೇ ಇಲ್ಲ! ಯಾರಾದರೂ ಕೇಳಿದರೆ, ‘ಎಲ್ಲರೂ ಬರೀತಾರೆ, ನಾನೂ ಬರೆದೆ’ ಅಂತ ಸುಮ್ಮನಾಗಿಬಿಡುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಇದು ಕೇವಲ ಸಂಪ್ರದಾಯವಲ್ಲ; ನಿಮ್ಮ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿರುವ ಹಣಕ್ಕೆ ಕನ್ನ ಬೀಳದಂತೆ ತಡೆಯುವ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ರಕ್ಷಾಕವಚ.

Bank Cheque – ಚೆಕ್ ಮೊತ್ತದ ಮುಂದೆ ‘Only’ ಬರೆಯೋದೇಕೆ?

ಚೆಕ್ ಮೇಲೆ ಹಣದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಅಕ್ಷರಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆದಾಗ, ಆ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕೊಂಚ ಜಾಗ ಖಾಲಿ ಉಳಿಯುವುದು ಸಹಜ. ಆ ಖಾಲಿ ಜಾಗವನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಬಿಟ್ಟರೆ, ವಂಚಕರಿಗೆ ಅದೇ ದೊಡ್ಡ ವರದಾನವಾಗುತ್ತದೆ.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ನೀವು ಚೆಕ್ ಮೇಲೆ ‘Ten Thousand’ ಎಂದು ಬರೆದು ಹಾಗೇ ಬಿಟ್ಟರೆ, ಖದೀಮರು ಅದರ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ‘Five Hundred’ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ, ಅದನ್ನು ‘Ten Thousand Five Hundred’ ಎಂದು ತಿದ್ದಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹಣ ಲಪಟಾಯಿಸಬಹುದು.

ಅದೇ ಮೊತ್ತದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ‘Only’ (ಮಾತ್ರ) ಎಂದು ಬರೆದರೆ, ಅಲ್ಲಿಗೆ ಆ ಮೊತ್ತ ಮುಕ್ತಾಯವಾಗಿದೆ ಎಂದರ್ಥ. ಅದರ ಮುಂದೆ ಯಾವುದೇ ಹೊಸ ಪದ ಅಥವಾ ಅಂಕಿಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ. ಇದು ಚೆಕ್ ಅನ್ನು ಯಾರೂ ತಿರುಚದಂತೆ (Tampering) ತಡೆಯುವ ಒಂದು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಲಾಕ್ ಇದ್ದಂತೆ.

ಆರ್‌ಬಿಐ (RBI) ಕಾಯ್ದೆ ಏನು ಹೇಳುತ್ತೆ? ‘Only’ ಬರೆಯೋದು ಕಡ್ಡಾಯವೇ?

ಚೆಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೊತ್ತ ಬರೆದ ನಂತರ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ‘ONLY’ ಎಂದು ನಮೂದಿಸಲೇಬೇಕು ಎಂಬ ಯಾವುದೇ ಕಠಿಣ ನಿಯಮವನ್ನು ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (RBI) ಹೇರಿಲ್ಲ. ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್ಸ್ ಕಾಯ್ದೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಚೆಕ್ ಮೇಲಿನ ವಿವರಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟ ಹಾಗೂ ನಿಖರವಾಗಿದ್ದರೆ ಸಾಕು.

ಆದರೆ, ಎಸ್‌ಬಿಐ, ಎಚ್‌ಡಿಎಫ್‌ಸಿ, ಐಸಿಐಸಿಐ ಮತ್ತು ಆಕ್ಸಿಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ತಮ್ಮ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ‘Only’ ಬರೆಯುವಂತೆ ಸದಾ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತವೆ. ಚೆಕ್ ಕ್ಲಿಯರೆನ್ಸ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಅನುಮಾನ ಅಥವಾ ನಕಲಿ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಜಾಗವಿರಬಾರದು ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಇದೊಂದು ಸುರಕ್ಷತಾ (Bank Cheque) ಮಾನದಂಡವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿದೆ.

ಅಂಕಿ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷರಗಳ ಮೊತ್ತ ಮ್ಯಾಚ್ ಆಗದಿದ್ದರೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಏನು ಮಾಡುತ್ತೆ?

ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್ಸ್ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 18ರ ಪ್ರಕಾರ, ಚೆಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಂಕಿಗಳಲ್ಲಿ (Figures) ಬರೆದ ಮೊತ್ತ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷರಗಳಲ್ಲಿ (Words) ಬರೆದ ಮೊತ್ತದ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದ್ದರೆ, ಅಕ್ಷರಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆದಿರುವ ಮೊತ್ತವನ್ನೇ ಮಾನ್ಯ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬ ನಿಯಮವಿದೆ.

ಆದರೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಇಂತಹ ಯಾವುದೇ ರಿಸ್ಕ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಎರಡೂ ಕಡೆ ಮೊತ್ತ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಾಗದಿದ್ದರೆ, ಅದನ್ನು ವಂಚನೆಯ ಯತ್ನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಚೆಕ್ ಅನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತವೆ (Reject). ಆದ್ದರಿಂದ ಎರಡೂ ಕಡೆ ಮೊತ್ತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಒಂದೇ ರೀತಿ ಇರುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. Read this also : ಅಡುಗೆ ಅನಿಲ, ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ಮತ್ತು ಮೊಬೈಲ್ ಕರೆ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಬದಲಾವಣೆ! ನೀವು ತಿಳಿಸಲೇಬೇಕಾದ 5 ಹೊಸ ರೂಲ್ಸ್ ಇಲ್ಲಿವೆ..!

ಬ್ಯಾಂಕ್ ಚೆಕ್ ಬರೆಯುವಾಗ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಿಳಿಯಲೇಬೇಕಾದ 5 ಗೋಲ್ಡನ್ ರೂಲ್ಸ್

ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿರುವ ಹಣ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿರಬೇಕೆಂದರೆ, ಚೆಕ್ (Bank Cheque) ಬರೆಯುವಾಗ ಈ ಐದು ಪ್ರಮುಖ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳನ್ನು ತಪ್ಪದೇ ಪಾಲಿಸಿ:

1. ಮೊತ್ತದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ‘ /- ’ ಮಾರ್ಕ್ ಹಾಕಿ ಖದೀಮರಿಗೆ ಬ್ರೇಕ್ ಹಾಕಿ

ಅಂಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೊತ್ತ ಬರೆಯುವ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮೊತ್ತ ನಮೂದಿಸಿದ ತಕ್ಷಣ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ‘ /- ’ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹಾಕಿ. ಇದರಿಂದ ಮೊತ್ತದ ಮುಂದೆ ಯಾರೂ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸೊನ್ನೆಗಳನ್ನು (0) ಸೇರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

2. ‘Only’ ಬರೆದ ನಂತರ ಉಳಿದ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಗೆರೆ ಎಳೆಯಿರಿ

ಅಕ್ಷರಗಳಲ್ಲಿ ಮೊತ್ತ ಬರೆದು ‘Only’ ಎಂದ ನಂತರ, ಅದೇ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುವ ಖಾಲಿ ಜಾಗದ ಮೇಲೆ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಒಂದು ಸರಳ ಗೆರೆ (—) ಎಳೆಯಿರಿ. ಇದರಿಂದ ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಪದಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿರುವುದಿಲ್ಲ.

3. ‘Pay’ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಹೆಸರು ಬರೆಯಿರಿ, ಗ್ಯಾಪ್ ಬಿಡಬೇಡಿ

ಚೆಕ್ ಯಾರಿಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೀರೋ ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ‘Pay’ ಎಂಬ ಮುದ್ರಿತ ಪದದ ತೀರಾ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಶುರುಮಾಡಿ. ಹೆಸರು ಪೂರ್ತಿ ಬರೆದ ಬಳಿಕ ಉಳಿದ ಜಾಗದಲ್ಲೂ ಗೆರೆ ಎಳೆಯುವುದು ಉತ್ತಮ.

4. ಹಣ ನೇರವಾಗಿ ಖಾತೆಗೆ ಸೇರಲು ‘A/C Payee Only’ ಬಳಸಿ

ಹಣವು ಕೇವಲ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಜಮೆಯಾಗಬೇಕೆಂದರೆ, ಚೆಕ್‌ನ ಎಡಭಾಗದ ಮೇಲ್ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಸಮಾನಾಂತರ ಗೆರೆಗಳನ್ನು ಎಳೆದು ‘A/C Payee Only’ ಎಂದು ಬರೆಯಿರಿ. ಇದರಿಂದ ಯಾರೂ ಆ ಚೆಕ್ ತೋರಿಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕೌಂಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನಗದು ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

5. ತಿದ್ದಿ ಬರೆಯುವ ಸಾಹಸ ಬೇಡ; ದಿನಾಂಕ, ಸಹಿ ಪಕ್ಕಾ ಇರಲಿ

ಚೆಕ್ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ತಿದ್ದಿ ಬರೆಯುವುದು ಅಥವಾ ಅಕ್ಷರಗಳ ಮೇಲೆ ಓವರ್‌ರೈಟಿಂಗ್ ಮಾಡಬಾರದು. ದಿನಾಂಕ ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ಸಹಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ದಾಖಲೆಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ನಿಖರವಾಗಿರಬೇಕು.

ನೆನಪಿಡಿ, ಬ್ಯಾಂಕ್ ಚೆಕ್ ಕೇವಲ ಕಾಗದದ ತುಂಡಲ್ಲ; ಅದು ನಿಮ್ಮ ಬೆವರಿನ ಹಣವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಪತ್ರ. ಅಲ್ಲಿ ನಾವು ತೋರುವ ಸಣ್ಣ ಅಜಾಗರೂಕತೆಯೂ ದೊಡ್ಡ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ಮುಂದಿನ ಬಾರಿ ಚೆಕ್ ಬರೆಯುವಾಗ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ‘Only’ ಬರೆಯೋದನ್ನು ಹಾಗೂ ಖಾಲಿ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಗೆರೆ ಎಳೆಯೋದನ್ನು ಮರೆಯಬೇಡಿ!