ಇಂದಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ನಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿದರೆ ಸಾಕು, ಕೆಲವೇ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಪರ್ಸನಲ್ ಲೋನ್ (Personal Loan) ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಜಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ಆಸ್ತಿ ಅಡಮಾನವಿಲ್ಲದೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹಣ ಸಿಗುವುದರಿಂದ, ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಾಲ ಪಡೆಯುವವರ ಸಂಖ್ಯೆ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ, ಸಾಲ ಪಡೆದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಇಎಂಐ (EMI) ಪೂರ್ತಿ ಕಟ್ಟುವ ಮುನ್ನವೇ ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್ ಮೃತಪಟ್ಟರೆ ಮುಂದೇನಾಗುತ್ತದೆ? ಆ ಸಾಲದ ಹೊರೆಯನ್ನು ಹೆಂಡತಿ, ಮಕ್ಕಳು ಅಥವಾ ಪೋಷಕರು ಹೊರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆಯೇ? ಎಂಬ ಆತಂಕ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಕಾಡುತ್ತದೆ.
ನೆನಪಿಡಿ, ಹೋಮ್ ಲೋನ್ ಅಥವಾ ಗೋಲ್ಡ್ ಲೋನ್ಗಳಂತೆ ಪರ್ಸನಲ್ ಲೋನ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಭದ್ರತೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ‘ಅನ್ಸೆಕ್ಯೂರ್ಡ್ ಲೋನ್’ (Unsecured Loan) ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಸಾಲಗಾರ ಮೃತಪಟ್ಟ ತಕ್ಷಣ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮನೆಗೆ ಬಂದು ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಜಪ್ತಿ ಮಾಡಲು ಅಥವಾ ಹರಾಜು ಹಾಕಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾದರೆ ಬಾಕಿ ಹಣವನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಹೇಗೆ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ? ಈ ಕುರಿತ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ನಿಯಮಗಳು (Banking Rules) ಏನು ಹೇಳುತ್ತವೆ ಎಂಬುದರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ.

ಪರ್ಸನಲ್ ಲೋನ್ ಪಡೆದವರು ಮೃತಪಟ್ಟರೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮೊದಲು ಏನು ಮಾಡುತ್ತದೆ? (Personal Loan Recovery Process)
ಸಾಲಗಾರ ಮೃತಪಟ್ಟ ವಿಷಯ ತಿಳಿದ ತಕ್ಷಣ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಏಕಾಏಕಿ ಕುಟುಂಬಸ್ಥರಿಗೆ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡುವಂತಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ ಮೊದಲು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಎರಡು ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತವೆ.
1. ಲೋನ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ (Loan Insurance) ಇದೆಯೇ ಎಂದು ಚೆಕ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ
ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪರ್ಸನಲ್ ಲೋನ್ ನೀಡುವಾಗಲೇ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸಾಲಕ್ಕೆ ವಿಮೆ (Loan Protection Insurance) ಮಾಡಿಸಿರುತ್ತವೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಆ ಸಾಲಕ್ಕೆ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಇದ್ದರೆ, ಕುಟುಂಬದವರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ತಲೆನೋವು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಬಾಕಿ ಇರುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಾಲದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕ್ ನೇರವಾಗಿ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಯಿಂದ (Insurance Company) ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಲೋನ್ ಖಾತೆಯನ್ನು ಕ್ಲೋಸ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ. Read this also : ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆದಾರರಿಗೆ ಆರ್ಬಿಐ ಮಹತ್ವದ ಎಚ್ಚರಿಕೆ: ಡಿಸೆಂಬರ್ 31ರೊಳಗೆ ಈ ಕೆಲಸ ಮುಗಿಸದಿದ್ದರೆ ಖಾತೆ ಬ್ಲಾಕ್!
2. ಸಹ-ಅರ್ಜಿದಾರರು ಅಥವಾ ಗ್ಯಾರಂಟರ್ (Co-applicant / Guarantor) ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ
ಒಂದು ವೇಳೆ ಸಾಲಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮುಂದಿನ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತದೆ. ಲೋನ್ ಪಡೆಯುವಾಗ ಯಾರಾದರೂ ಸಹ-ಅರ್ಜಿದಾರರು (Co-applicant) ಅಥವಾ ಜಾಮೀನುದಾರರು (Guarantor) ಸಹಿ ಹಾಕಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂದು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತದೆ.
- ಒಂದು ವೇಳೆ ಸಹ-ಅರ್ಜಿದಾರರು ಅಥವಾ ಗ್ಯಾರಂಟರ್ ಇದ್ದರೆ, ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಆ ಬಾಕಿ ಸಾಲವನ್ನು ತೀರಿಸುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಅವರ ಮೇಲೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ.
- ಅವರು ಸಾಲ ಕಟ್ಟಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರೆ, ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದು ಮತ್ತು ಅವರ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸ್ಕೋರ್ (CIBIL Score) ಹಾಳಾಗುವಂತೆ ವರದಿ ಮಾಡಬಹುದು.
ವಾರಸುದಾರರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಹಣದಿಂದ ಸಾಲ ತೀರಿಸಬೇಕಾ? (Legal Heirs Liability Rules)
ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಕೂಡ ಇಲ್ಲ, ಸಹ-ಅರ್ಜಿದಾರರು ಅಥವಾ ಗ್ಯಾರಂಟರ್ ಕೂಡ ಇಲ್ಲದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದವರು ಭಯಪಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಮೃತರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿ ಇದ್ದರೆ ವಸೂಲಾತಿ ಹೇಗೆ?
ಸಾಲ ಪಡೆದು ಮೃತಪಟ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದಾದರೂ ಸ್ಥಿರಾಸ್ತಿ, ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬ್ಯಾಲೆನ್ಸ್ ಅಥವಾ ಹೂಡಿಕೆಗಳಿದ್ದರೆ, ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಕಾನೂನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಆ ಆಸ್ತಿಯಿಂದ ಬಾಕಿ ಸಾಲವನ್ನು ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶವಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ವಾರಸುದಾರರು (Legal Heirs) ಕೇವಲ ವಾರಸುದಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಜೇಬಿನಿಂದ ಹಣ ಹಾಕಿ ಸಾಲ ತೀರಿಸಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಲೋನ್ ಅಗ್ರಿಮೆಂಟ್ನಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಷರತ್ತುಗಳಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ನಿಯಮ ಬದಲಾಗಬಹುದು.

ಯಾವುದೇ ಆಸ್ತಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಸಾಲ ಮನ್ನಾ ಆಗುತ್ತದೆಯೇ?
ಹೌದು! ಒಂದು ವೇಳೆ ಮೃತಪಟ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಗ್ಯಾರಂಟರ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಆಸ್ತಿಯೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಗೆ ಬೇರೆ ದಾರಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಅಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆ ಸಾಲವನ್ನು ‘ವಸೂಲಾಗದ ಸಾಲ’ (Write-off / NPA) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ ನಷ್ಟದ ಖಾತೆಗೆ ಸೇರಿಸಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಕುಟುಂಬದವರನ್ನು ಬಲವಂತಪಡಿಸುವಂತಿಲ್ಲ.
ಸಾಲಗಾರ ಮೃತಪಟ್ಟಾಗ ಕುಟುಂಬಸ್ಥರು ತಕ್ಷಣ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕೆಲಸಗಳೇನು? (Steps for Family Members)
ಮನೆಯ ಆಧಾರಸ್ತಂಭವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ದುಃಖದ ನಡುವೆಯೂ, ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನೋಟಿಸ್ ಅಥವಾ ಕಾನೂನು ತೊಡಕುಗಳು ಎದುರಾಗದಂತೆ ಕುಟುಂಬಸ್ಥರು ಕೆಲವು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ.
ಬ್ಯಾಂಕ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ದಾಖಲೆಗಳ ಸಲ್ಲಿಕೆ
ಸಾಲಗಾರ ಮೃತಪಟ್ಟ ತಕ್ಷಣ ಗಾಬರಿಯಾಗದೆ, ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಶಾಖೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ವಿಷಯ ತಿಳಿಸಿ. ಮೃತರ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣ ಪತ್ರ (Death Certificate), ಸಾಲದ ವಿವರಗಳು ಹಾಗೂ ಕೆವೈಸಿ (KYC) ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕ್ಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಸ್ವೀಕೃತಿ ಪತ್ರ (Acknowledgement) ಪಡೆಯಿರಿ.

ನೋ ಡ್ಯೂಸ್ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್ (No Dues Certificate – NOC) ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಮರೆಯಬೇಡಿ!
ಒಂದು ವೇಳೆ ವಿಮೆಯ ಮೂಲಕ ಸಾಲ ತೀರಿಹೋದರೆ, ಅಥವಾ ಮೃತರ ಆಸ್ತಿಯಿಂದ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡರೆ, ಇಲ್ಲವೇ ಕುಟುಂಬದವರೇ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ಸಾಲವನ್ನು ತೀರಿಸಿದರೆ, ತಪ್ಪದೇ ಬ್ಯಾಂಕ್ನಿಂದ ‘ನೋ ಡ್ಯೂಸ್ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್’ (NOC) ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಿ. ಮುಂದೆಂದೂ ಆ ಸಾಲದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ತೊಂದರೆ ಬಾರದಂತೆ ಈ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ನಿಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡಿದರೆ ಅಥವಾ ಕಾನೂನು ಗೊಂದಲಗಳಿದ್ದರೆ ತಕ್ಷಣ ಹಣಕಾಸು ಅಥವಾ ಕಾನೂನು ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯಿರಿ.



